സാൻ സാൽവദോർ:കുറ്റകൃത്യങ്ങളിൽ ഉണ്ടായ അതിശയിപ്പിക്കുന്ന ഇടിവോടെ എൽ സാൽവദോർ ആഗോള ശ്രദ്ധാകേന്ദ്രമായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്. കുറ്റവാളികളെ തടയാൻ “ബലം മാത്രമാണ് ഫലപ്രദമായ മാർഗം” എന്ന പ്രസിഡന്റ് നയിബ് ബുകേലെയുടെ നിലപാട് ശക്തമായ ചർച്ചകൾക്ക് വഴിയൊരുക്കുമ്പോൾ, മനുഷ്യാവകാശ സംഘടനകൾ ഗുരുതരമായ ആശങ്കകളും ഉയർത്തുന്നു.

ഒരു കാലത്ത് ലോകത്തിലെ കൊലപാതക തലസ്ഥാനമായി അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന എൽ സാൽവദോറിൽ 2015-ൽ ഒരു ലക്ഷം ജനങ്ങളിൽ 106 കൊലപാതകങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. എന്നാൽ ഒരു ദശാബ്ദത്തിന് ശേഷം, 2025-ൽ വെറും 82 കൊലപാതകങ്ങൾ മാത്രമാണ് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തത്. ഇതനുസരിച്ച് കൊലപാതക നിരക്ക് ഒരു ലക്ഷം ജനങ്ങളിൽ 1.3 ആയി കുറഞ്ഞുവെന്നാണ് ഔദ്യോഗിക കണക്കുകൾ. എല്ലാ കേസുകളും കണ്ടെത്തിയതായി അധികൃതർ അവകാശപ്പെടുന്നു. പൊതുസുരക്ഷയിൽ ചരിത്രപരമായ മാറ്റമാണിതെന്നും സർക്കാർ പറയുന്നു.

2022-ൽ നടപ്പാക്കിയ അടിയന്തര സുരക്ഷാ നടപടികൾക്കു പിന്നാലെയാണ് കുറ്റകൃത്യങ്ങളിൽ വൻ ഇടിവുണ്ടായത്. ഈ നടപടികളുടെ ഭാഗമായി 83,000-ത്തിലധികം ഗ്യാങ് അംഗങ്ങളെ അറസ്റ്റ് ചെയ്തു. ഇതോടെ, ജനസംഖ്യയുടെ ഏകദേശം 1.7 ശതമാനം പേർ ജയിലിലായ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന തടവുകാരുടെ നിരക്കുള്ള രാജ്യമായി എൽ സാൽവദോർ മാറി.

അക്രമത്തിലേർപ്പെടുന്ന കുറ്റവാളികളെ വിദ്യാഭ്യാസവും തൊഴിൽ അവസരങ്ങളും മാത്രം നൽകി പരിഷ്കരിക്കാനാവില്ലെന്ന നിലപാടാണ് പ്രസിഡന്റ് ബുകേലെ സ്വീകരിക്കുന്നത്. ചെറുപ്പത്തിലേ കൊലപാതകങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടുന്നവരെ തടയാൻ ശക്തമായ ബലം പ്രയോഗിക്കലാണ് ഏക മാർഗമെന്നും, അതിൽ വീഴ്ച വരുത്തുന്ന രാജ്യങ്ങൾ കുറ്റകൃത്യങ്ങൾക്ക് “കൂട്ടുപിടിക്കുന്നവരാണെന്നും” അദ്ദേഹം ആരോപിക്കുന്നു.

ബുകേലെയുടെ നയങ്ങളെ പിന്തുണക്കുന്നവർ, ഏകദേശം 98 ശതമാനം വരെ കൊലപാതകങ്ങൾ കുറഞ്ഞത് ഈ സമീപനത്തിന്റെ വിജയമാണെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. ഗ്യാങ് അക്രമങ്ങൾ മൂലം ദുരിതമനുഭവിക്കുന്ന രാജ്യങ്ങൾക്ക് ഇത് ഒരു മാതൃകയാകാമെന്നും അവർ പറയുന്നു. പല എൽ സാൽവദോർ പൗരന്മാരും പതിറ്റാണ്ടുകൾക്കുശേഷം തെരുവുകൾ സുരക്ഷിതമായതായി അനുഭവപ്പെടുന്നതായി പറയുന്നു.
അതേസമയം, ഹ്യൂമൻ റൈറ്റ്സ് വാച്ച്, ആംനെസ്റ്റി ഇന്റർനാഷണൽ തുടങ്ങിയ അന്താരാഷ്ട്ര മനുഷ്യാവകാശ സംഘടനകൾ കടുത്ത വിമർശനങ്ങളാണ് ഉന്നയിക്കുന്നത്. അന്യായ അറസ്റ്റുകൾ, കസ്റ്റഡിയിൽ മരണം, നിയമപരമായ നടപടികൾ ലംഘിക്കപ്പെടുന്നത് തുടങ്ങിയ ആരോപണങ്ങൾ അവർ ഉന്നയിക്കുന്നു. ദീർഘകാലമായി തുടരുന്ന അടിയന്തരാവസ്ഥയുടെ പേരിൽ നിരപരാധികൾ പോലും കൂട്ട അറസ്റ്റുകളിൽ കുടുങ്ങിയതായി സംഘടനകൾ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

കുറ്റകൃത്യങ്ങളുടെ കണക്കുകൾ ലോകത്തിനു മുന്നിൽ അവതരിപ്പിച്ച് എൽ സാൽവദോർ മുന്നോട്ടുപോകുമ്പോൾ, ബുകേലെയുടെ ബലം അധിഷ്ഠിതമായ സമീപനം ദീർഘകാല പരിഹാരമാണോ, അതോ സുരക്ഷയ്ക്കായി അടിസ്ഥാന മനുഷ്യാവകാശങ്ങൾ വിട്ടുകൊടുക്കുന്ന ഒരു വഴിയാണോ എന്ന ചോദ്യമാണ് ഇപ്പോഴും ശക്തമായി നിലനിൽക്കുന്നത്.