ന്യൂഡൽഹി: പാലിൽനിന്ന് ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കാത്ത ‘അനലോഗ് പനീർ’ എന്ന ഉൽപ്പന്നം ‘പനീർ’ എന്ന പേരിൽ വിൽക്കുന്നതും ലേബൽ ചെയ്യുന്നതും വിപണനം നടത്തുന്നതും നിരോധിക്കാൻ ഫുഡ് സേഫ്റ്റി ആൻഡ് സ്റ്റാൻഡേർഡ്സ് അതോറിറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ (എഫ്എസ്എസ്എഐ) നീക്കം തുടങ്ങി. ഇതിന്റെ ഭാഗമായി 2011ലെ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ മാനദണ്ഡ ചട്ടങ്ങളിൽ ഭേദഗതി വരുത്തുന്നതിനുള്ള കരട് വിജ്ഞാപനം പുറത്തിറക്കി.
സസ്യ എണ്ണകൾ, അന്നജം, വിവിധ ഭക്ഷ്യ അഡിറ്റീവുകൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് യഥാർഥ പനീറിന്റെ ഘടനയും രൂപവും അനുകരിച്ചാണ് സാധാരണയായി അനലോഗ് പനീർ നിർമ്മിക്കുന്നത്. പാലിൽനിന്നുള്ള ഘടകങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചുള്ള യഥാർഥ പനീറിൽനിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഇത്തരം ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ ‘പനീർ’ എന്ന പേരിൽ വിപണനം ചെയ്യുന്നത് ഉപഭോക്താക്കളിൽ ആശയക്കുഴപ്പത്തിന് ഇടയാക്കുമെന്നാണ് അധികൃതരുടെ നിലപാട്.
നിലവിൽ ലൈസൻസുള്ള അനലോഗ് ഡയറി ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ളവയുടെ പേരിലും ലേബലിലും പരസ്യങ്ങളിലും വിപണന രീതികളിലും ‘പനീർ’ എന്ന പദം ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കേണ്ടിവരും. ഉൽപ്പന്നത്തിന്റെ യഥാർഥ ഘടനയും സ്വഭാവവും ഉപഭോക്താക്കൾക്ക് വ്യക്തമായി മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയുന്ന തരത്തിൽ പേരും ലേബലിംഗും വേണമെന്നതാണ് നിർദേശത്തിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം.
മഹാരാഷ്ട്ര, ഗുജറാത്ത്, കർണാടക എന്നിവ ഉൾപ്പെടെ കുറഞ്ഞത് ഒമ്പത് സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ അനലോഗ് പനീറിന്റെ വിൽപ്പനയ്ക്കെതിരെ ഇതിനകം നിയന്ത്രണങ്ങളോ നിരോധനങ്ങളോ ഏർപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഇതിന് പിന്നാലെയാണ് രാജ്യവ്യാപകമായി ബാധകമായ ചട്ടഭേദഗതിക്ക് എഫ്എസ്എസ്എഐ നീക്കം നടത്തുന്നത്.
2026 സെപ്റ്റംബർ 23-ലെ ഗസറ്റ് വിജ്ഞാപനത്തിലൂടെയാണ് കരട് ഭേദഗതി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്. ഇതുസംബന്ധിച്ച പൊതുജനങ്ങളുടെ എതിർപ്പുകളും നിർദേശങ്ങളും സമർപ്പിക്കുന്നതിന് വിജ്ഞാപന തീയതി മുതൽ 60 ദിവസത്തെ സമയമാണ് അനുവദിച്ചിരിക്കുന്നത്.
കരട് ഭേദഗതി അന്തിമമായി പ്രാബല്യത്തിൽ വരുന്നതോടെ, പാലിൽനിന്ന് നിർമ്മിക്കാത്ത ഉൽപ്പന്നങ്ങളെ ‘പനീർ’ എന്ന പേരിൽ വിപണനം ചെയ്യുന്നതിനുള്ള നിലവിലെ രീതികൾക്ക് മാറ്റം വരുത്തേണ്ടിവരും. ഉപഭോക്താക്കൾക്ക് ഭക്ഷ്യ ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ യഥാർഥ ഘടന സംബന്ധിച്ച് കൂടുതൽ വ്യക്തത ഉറപ്പാക്കുകയാണ് നടപടിയുടെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം.
