വായ പൂർണമായി തുറന്ന് നീന്തുന്ന ബാസ്കിംഗ് സ്രാവ് ഏകദേശം 40 അടി വരെ നീളത്തിൽ വളരാൻ കഴിയുന്ന ഭീമാകാരനാണെങ്കിലും, മനുഷ്യർക്ക് പൂർണമായും നിരുപദ്രവകാരിയാണ്. സൂക്ഷ്മ പ്ലാങ്ക്ടണുകൾ മാത്രം ഭക്ഷിച്ചാണ് ഈ സ്രാവ് ജീവിക്കുന്നത്.
സെറ്റോറൈനസ് മാക്സിമസ് എന്ന ശാസ്ത്രീയനാമമുള്ള ബാസ്കിംഗ് സ്രാവ്, തിമിംഗല സ്രാവ് കഴിഞ്ഞാൽ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ രണ്ടാമത്തെ മത്സ്യമാണ്. ഭീമാകാരമായ വലിപ്പമുണ്ടെങ്കിലും, ഇത് ഒരു ഫിൽട്ടർ-ഫീഡർ ആണ്. മണിക്കൂറിൽ ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ലിറ്റർ വെള്ളം അരിച്ചെടുത്ത് അതിലെ സൂപ്ലാങ്ക്ടണുകൾ ആണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന ഭക്ഷണം.
മിതോഷ്ണ സമുദ്രജലങ്ങളിൽ ഉപരിതലത്തിനടുത്ത് സഞ്ചരിക്കുന്നതാണ് ഈ സ്രാവിന്റെ പതിവ് സ്വഭാവം. സാവധാനത്തിലുള്ളതും സൂര്യപ്രകാശം ഏൽക്കുന്നതുമായ ഈ ചലനരീതിയിൽ നിന്നാണ് “ബാസ്കിംഗ്” (basking) എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്. വായ തുറന്നുള്ള ഇതിന്റെ നീന്തൽ പലപ്പോഴും ആക്രമണോത്സുകതയായി തെറ്റിദ്ധരിക്കപ്പെടാറുണ്ടെങ്കിലും, യഥാർത്ഥത്തിൽ ഇത് ഭക്ഷണത്തിനായി വെള്ളം അരിച്ചെടുക്കുന്ന പ്രക്രിയ മാത്രമാണ്.
മനുഷ്യർക്ക് ഒരു തരത്തിലും ഭീഷണിയല്ലെങ്കിലും, ബാസ്കിംഗ് സ്രാവ് ഗുരുതരമായ സംരക്ഷണ വെല്ലുവിളികൾ നേരിടുന്നുണ്ട്. ഇന്റർനാഷണൽ യൂണിയൻ ഫോർ കൺസർവേഷൻ ഓഫ് നേച്ചർ ഈ ഇനത്തെ വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്ന ജീവിവർഗമായാണ് പട്ടികപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. കരൾ എണ്ണ, ചിറകുകൾ, മാംസം എന്നിവയ്ക്കായി പതിറ്റാണ്ടുകളായി നടന്ന അമിത മത്സ്യബന്ധനമാണ് ഇതിന് പ്രധാന കാരണം. ഈ ഇനത്തിന്റെ സ്വാഭാവികമായ മന്ദഗതിയിലുള്ള വളർച്ചയും കുറഞ്ഞ പ്രത്യുൽപാദന നിരക്കും ജനസംഖ്യാ വീണ്ടെടുപ്പ് ബുദ്ധിമുട്ടാക്കുന്നു.
സമീപ ദശകങ്ങളിൽ പല മേഖലകളിലും കൊണ്ടുവന്ന നിയന്ത്രണങ്ങൾ ബാസ്കിംഗ് സ്രാവുകളെ ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള വേട്ടയാടൽ ഗണ്യമായി കുറച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, ഈ ഇനം ഇപ്പോഴും അപകടസാധ്യതയിലാണെന്നും ദീർഘകാല നിലനിൽപ്പിന് തുടർച്ചയായ സംരക്ഷണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ അനിവാര്യമാണെന്നും പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.
