സ്റ്റോക്ക്ഹോം:കനേഡിയൻ കവിയും എഴുത്തുകാരിയും വിവർത്തകയുമായ ആൻ കാർസന് 2026ലെ സാഹിത്യ നൊബേൽ. പുരാതന സാഹിത്യപാരമ്പര്യവുമായി സർഗാത്മകമായി സംവദിച്ച് സമകാലിക സാഹിത്യത്തിന് പുതുമയാർന്ന രൂപങ്ങൾ സമ്മാനിച്ച ധീരവും വേറിട്ടതുമായ രചനകൾക്കാണ് പുരസ്കാരമെന്ന് സ്വീഡിഷ് അക്കാദമി അറിയിച്ചു.

1950 ജൂൺ 21ന് കാനഡയിലെ ടൊറന്റോയിൽ ജനിച്ച കാർസന് 76 വയസ്സുണ്ട്. കവിത, ഉപന്യാസം, വിവർത്തനം, ഗവേഷണം എന്നിവയെ സമന്വയിപ്പിച്ചാണ് അവർ സാഹിത്യരംഗത്ത് ശ്രദ്ധേയമായ സൃഷ്ടികൾ നടത്തിയത്. പുരാതന ഗ്രീക്ക് സാഹിത്യവും പുരാണങ്ങളും അവരുടെ രചനകളിൽ സമകാലിക ജീവിതാനുഭവങ്ങളുമായി ചേർന്നുനിൽക്കുന്നു.

കവിത, ഗദ്യരചന, ഉപന്യാസം, വിമർശനം, വിവർത്തനം തുടങ്ങിയ സാഹിത്യരൂപങ്ങളുടെ അതിരുകൾ മറികടക്കുന്ന രചനാശൈലിയാണ് കാർസന്റെ പ്രത്യേകത. പുരാതന ഗ്രീക്ക്-റോമൻ സാഹിത്യത്തെ ആധുനികവും പലപ്പോഴും പരിഹാസാത്മകവുമായ സമീപനത്തിലൂടെ പുനർവായിക്കുന്നതാണ് അവരുടെ രചനകളുടെ പ്രധാന സവിശേഷത.

‘എറോസ് ദ ബിറ്റർസ്വീറ്റ്’, ‘ഗ്ലാസ്, അയണി ആൻഡ് ഗോഡ്’, ‘ഓട്ടോബയോഗ്രഫി ഓഫ് റെഡ്’, ‘ദ ബ്യൂട്ടി ഓഫ് ദ ഹസ്ബൻഡ്’, ‘നോക്സ്’, ‘ഫ്ലോട്ട്’, ‘റോങ് നോർമ’ തുടങ്ങിയവയാണ് പ്രധാന കൃതികൾ. പുരാതന ഗ്രീക്ക് കവയിത്രി സാഫോയുടെ കവിതാഭാഗങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെ നിരവധി ക്ലാസിക്കൽ കൃതികളും അവർ വിവർത്തനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.

1998ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ‘ഓട്ടോബയോഗ്രഫി ഓഫ് റെഡ്’ പുരാതന ഗ്രീക്ക് പുരാണത്തിലെ ഗെറിയോൺ എന്ന കഥാപാത്രത്തെ ആധുനിക പശ്ചാത്തലത്തിൽ പുനരാവിഷ്കരിച്ച കവിതാനോവലാണ്. 2019ലെ ‘നോർമ ജീൻ ബേക്കർ ഓഫ് ട്രോയ്’ ഉൾപ്പെടെയുള്ള കൃതികളിലൂടെ പുരാതന പുരാണങ്ങളെയും ആധുനിക സാംസ്കാരിക പ്രതീകങ്ങളെയും അവർ കൂട്ടിയിണക്കി.

മകാർതർ ഫെലോഷിപ്പ്, ഗഗൻഹൈം ഫെലോഷിപ്പ്, ഗ്രിഫിൻ കവിതാ പുരസ്കാരം, ടി. എസ്. എലിയറ്റ് പുരസ്കാരം, പ്രിൻസസ് ഓഫ് അസ്റ്റൂറിയാസ് പുരസ്കാരം, പെൻ/നബൊക്കോവ് പുരസ്കാരം തുടങ്ങിയ നിരവധി പ്രധാന ബഹുമതികൾ കാർസന് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. 2005ൽ കാനഡയിലെ ഓർഡർ ഓഫ് കാനഡ അംഗത്വവും ലഭിച്ചു.

പുരസ്കാരവാർത്ത അറിയിക്കാനായി സ്വീഡിഷ് അക്കാദമിയുടെ സ്ഥിരം സെക്രട്ടറി ഇൻഗ്രിഡ് കാൾബർഗ് കാർസനെ ഫോണിൽ ബന്ധപ്പെട്ടു. ആ സമയത്ത് ഐസ്‌ലൻഡിലായിരുന്ന കാർസൻ വാർത്ത കേട്ട് അമ്പരന്നെങ്കിലും ഏറെ സന്തോഷവതിയായിരുന്നുവെന്നും കാൾബർഗ് വ്യക്തമാക്കി.

2026ലെ സാഹിത്യ നൊബേലിന് 1.2 കോടി സ്വീഡിഷ് ക്രോണർ ആണ് സമ്മാനത്തുക. ഡിസംബർ 10ന് സ്റ്റോക്ക്ഹോമിൽ നടക്കുന്ന ഔപചാരിക ചടങ്ങിൽ പുരസ്കാരം സമ്മാനിക്കും.

പുരാതന സാഹിത്യത്തെ വെറും പൈതൃകമായി കാണാതെ സമകാലിക സർഗാത്മകതയ്ക്കുള്ള സജീവമായ വിഭവമായി ഉപയോഗിച്ച കാർസന്റെ രചനാശൈലിക്കുള്ള അംഗീകാരമായാണ് ഈ പുരസ്കാരം വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്. കവിത, ഗദ്യം, ദൃശ്യകല, നാടകം, വിവർത്തനം തുടങ്ങിയ വ്യത്യസ്ത കലാരൂപങ്ങൾക്കിടയിലെ അതിരുകൾ മറികടന്ന അവരുടെ സാഹിത്യപ്രവർത്തനത്തിനാണ് നൊബേൽ പുരസ്കാരത്തിലൂടെ അന്താരാഷ്ട്ര അംഗീകാരം ലഭിച്ചിരിക്കുന്നത്.